คัมภีร์รากผัก (ว่าด้วยรากผัก) ภาคต้น วลีที่ 41-50

41. ไม่หลงระเริงฟุ่มเฟือย ไม่แห้งแล้งอับเฉา
บัณฑิตผู้ผ่านการฝึกขัดเกลาความคิดจิตใจมาอย่างแท้จริง จักไม่ปล่อยให้ชีวิตของตนหลงระเริงฟุ่มเฟือยและทั้งไม่ปล่อยให้ชีวิตต้องขัดสนอับเฉา

42. กรรมเหนือดวง ไม่หลงลาภยศสรรเสริญ
คนเรานั้นสามารถเอาชนะลิขิตแห่งฟ้าได้ หากว่ามุ่งมั่นกระทำการตามเจตนารมณ์อันแรงกล้า

43. ไว้ตัวห่างสักก้าว ชีวิตต้องถอยบ้าง
การดำเนินชีวิตหากไม่รู้จักถอยสักก้าวก็เหมือนแมลงเม่าโถมตัวเข้าหาเปลวไฟ เหมือนการเข้าไปพัวพันเรื่องราวต่าง ๆ อย่างไร้ความคิด หาความเจริญใจไม่ได้

44. ฝึกคุณธรรมต้องลืมเรื่องชื่อเสียง เรียนหนังสือต้องตั้งใจ
บัณฑิตต้องรวบรวามจินใจให้เป็นหนึ่งเดียวเพื่อมุ่งสู่ถนนสายความรู้เท่านั้น หากมัวแต่สนใจเรื่องชื่อเสียงเกียรติยศการเรียนนั้นก็จะสูญเปล่า

Chinese Art

45. ใจเผลอชั่วขณะ ผงะไกลพันลี้
ในโลกเรานี้ที่ไหน ๆ ก็มีความสุขได้ทั้งนั้น ไม่ว่าจะเป็นคฤหาสน์ใหญ่โตหรือกระท่อมมุงจาก เพียงแต่ถูกปิดบังครอบงำไว้ด้วยกิเลสตัณหา จึงทำให้สิ่งที่อยู่ใกล้แค่คืบแค่ศอกต้องห่างไกลออกไปนับพันลี้

46. จิตใจหนักแน่น ชีวิตเรียบง่าย
การฝึกฝนขัดเกล่าคุณธรรม จิตใจต้องมีความหนักแน่นมันคงดั่งภูผา หากมีความอยากได้ใคร่ดีชีวิตก็มีอันจงลงสู่ทะเลแห่งกิเลสตัณหา
การปกครองบ้านเมืองต้องรู้จักมีความสุขพอใจในชีวิตที่เรียบง่าย

47. คนใจดีปราณี คนใจร้ายอำมหิต
คนใจดีนั้นไม่ว่าจะเป็นท่วงทีสีหน้า ทั้งยามหลับหรือยามตื่นจะมีแต่ความปราณี
คนใจร้ายนั้นไม่ว่าจะเป็นน้ำเสียงสำเนียง ท่าทางล้วนเต็มไปด้วยแววอำมหิต

chinese-art-painting-mi4005

48. บัณฑิตไร้ทุกข์ เมื่อไม่ทำผิดในที่ลับ
โรคภัยเกิดในที่คนมองไม่เห็น มักแสดงอาการในที่ทุกคนเห็น ด้วยเหตุนี้บัณฑิตผู้ไม่ประสงค์ให้เกิดความผิดพลาดในที่แจ้ง จะต้องไม่ทำให้เกิดความผิดพลาดในที่ลับเสียก่อน

49. มากเรื่องเป็นทุกข์ น้อยเรื่องเป็นสุข
ผู้ที่ต้องเหน็ดเหนื่อยหนักหนากับเรื่องราวต่างๆ เป็นประจำจะรู้ว่าน้อยเรื่องจึงเป็นสุข และมีเพียงผู้มีจิตใจอันสงบระงับเท่านั้นจะรู้ว่ามากเรื่องนั้นเป็นทุกข์

50. ควรตึงต้องตึง ควรหย่อนต้องหย่อน
การบริหารราชการในในาภาวะที่บ้านเมืองสงบเรียบร้อย ควรเข้มงวดตามตัวบทกฎหมาย
ส่วนในภาวะที่บ้านเมืองระส่ำระสายควรผ่อนคลายยืดหยุ่น
และในภาวะที่บ้านเมือวิกฤติควรใช้ทั้งความเข้มงวดและความยืดหยุ่น

chinese-paintings-sl0441

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *